Χλωρίδα της Πιερίας

Ο Όλυμπος, το υψηλότερο βουνό της Ελλάδας (2.917 μ.) είναι μυθικό βουνό, ένα παγκόσμιο μνημείο φυσικής κληρονομιάς και πόλος έλξης αμέτρητων επισκεπτών. Ο Όλυμπος και τα Πιέρια όρη, ως συνέχεια του ορεινού όγκου, παρουσιάζουν τεράστιο βοτανολογικό ενδιαφέρον και η πλούσια χλωρίδα που ξεπερνά τα 1750 είδη φυτών είναι μια τεράστια φυσική κληρονομιά. Η παρατήρηση των λουλουδιών, δίνει μια άλλη διάσταση στις πεζοπορικές διαδρομές και συμπληρώνει την εμπειρία και τις γνώσεις μας στην κατανόηση του κόσμου που μας περιβάλλει.Bird watching είναι το κίνημα που ξύπνησε το ενδιαφέρον για τον κόσμο των πτηνών. Wildflower watching θα μπορούσε να γίνει το αντίστοιχο για την παρατήρηση των αγριολούλουδων και της χλωρίδας γενικότερα. Αφήνοντας τα βήματα μας από το βουνό παίρνουμε μαζί μόνο τις αναμνήσεις, μερικές φωτογραφίες και δίνουμε τη διαβεβαίωση ότι το θαύμα της φύσης θα συνεχίσει να υπάρχει και για τους άλλους για να το απολαύσουν. Όλο το φωτογραφικό υλικό που δημοσιεύεται στο blog είναι από προσωπικές καταγραφές και η παρουσίαση των φυτών συνδιάζεται με την περίοδο ανθοφορίας και καταγραφής σε συγκεκριμένο χρόνο και περιοχή του Ολύμπου. Χρήσιμα είναι τα σχόλιά σας και οι παρατηρήσεις σας για τη βελτίωση και τη διόρθωση ακόμη στοιχείων που δημοσιεύονται.

"Ο ερευνητής πρέπει να ακολουθεί αυτό που ψάχνει, αλλά και να βλέπει αυτό που δεν έψαχνε". Κλοντ Μπερνάρ

Μετάφραση σε άλλη γλώσσα

English French German Spain Italian Dutch Russian Portuguese Japanese Korean Arabic Chinese Simplified

Τρίτη, 23 Σεπτεμβρίου 2014

Spiranthes spiralis (L.) Chevall.-Σπειρανθές το σπειροειδές

Συνώνυμα: Epipactis spiralis (L.) Crantz ,Ophrys spiralis L.


England  English name: Autumn Lady's Tresses

Η φθινοπωρινή ορχιδέα με χνουδωτό βλαστό, και με σπειροειδή διάταξη της ταξιανθίας είναι είδος με εξάπλωση σε Ευρώπη, Ασία και Β. Αφρική και σε όλη την Ελλάδα.
Είναι ένα λεπτό, ντελικάτο φυτό, σχετικά μικρό και μερικές φορές δύσκολα διακρινόμενο αν περιβάλλεται από χαμηλή βλάστηση. Ανθίζει από Αύγουστο μέχρι τον Οκτώβριο σε ανοικτά πευκοδάση, ξηρούς τόπους,λιβάδια και ακαλλιέργητα χωράφια. Η ταξιανθία έχει διάταξη σπειροειδή και τα λευκά άνθη έχουν ένα διακριτικό και ευγενικό άρωμα.Στον Όλυμπο την αναζητούσαμε εδώ και χρόνια ώσπου τη συναντήσαμε σε υψόμετρο 250-600 μ. Δεν αποκλείεται όμως να τη συναντήσει κανείς μέχρι τα 1400 μ. Βρήκαμε πληθυσμούς σε  διαφορετικές τοποθεσίες, στην μία περίπτωση αξιοποιώντας τις πληροφορίες του αγαπητού φίλου και λάτρη της φύσης Ν. Τζανή. 
Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 300 μ. 23-9-14

Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 300 μ. 23-9-14

Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 300 μ. 23-9-14

Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 300 μ. 23-9-14

Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 600 μ. 23-9-14

Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 300 μ. 23-9-14

Spiranthes spiralis (L.) Chevall., Όλυμπος 300 μ. 23-9-14

Φωτογραφίζοντας τη Spiranthes spiralis (L.) Chevall



Παρασκευή, 12 Σεπτεμβρίου 2014

Campanula incurva Aucher ex A.DC.-Καμπανούλα η κυρτή

Μια καμπανούλα ενδημική της Ελλάδας με εξάπλωση σε Θεσσαλία (Πήλιο,Όσσα,Κ.Όλυμπος), νησιά Δυτικού Αιγαίου(Εύβοια, Σκόπελος) και νησιά Ανατολικού Αιγαίου(Ικαρία). Το βορειότερο σημείο αναφοράς είναι ο Κάτω Όλυμπος, περιοχή Πλαταμώνα και Αγίου Παντελεήμονα. Η Καμπανούλα η κυρτή με τα κυανά-ιώδη άνθη προτιμά τα βραχώδη μέρη και πετρώδεις τόπους και συναντάται σε υψόμετρο από 20-800 μ. Περιλαμβάνεται στο κόκκινο βιβλίο με τα σπάνια και απειλούμενα φυτά της Ελλάδας.
Campanula incurva Aucher ex A.DC., K. Όλυμπος, 3-8-14

Campanula incurva Aucher ex A.DC., K. Όλυμπος, 3-8-14

Campanula incurva Aucher ex A.DC., K. Όλυμπος, 3-8-14


Σάββατο, 30 Αυγούστου 2014

Όλυμπος: Αγριολούλουδα με φόντο τις κορυφές του Ολύμπου!

Αγριολούλουδα με φόντο τις κορυφές του Ολύμπου!
Η βλάστηση γύρω και πάνω από  το καταφύγιο Σπήλιος Αγαπητός ή "Ζολώτας", όπως έχει επικρατήσει στο σύνολο των επισκεπτών του μυθικού βουνού, παρουσιάζει τεράστιο ενδιαφέρον! Συναντήσαμε σε ανθοφορία ακόμη και φυτά που  ανθοφορούν κυρίως  αρχές του καλοκαιριού. Πολλά αγριολούλουδα ατενίζουν τις κορυφές, τα " μυτίκια" του Ολύμπου, δίνοντας μια μεγαλοπρέπεια στο χλωριδικό παράδεισο του βουνού! Οι επισκέπτες του βουνού  με την παρουσία τους οφείλουν να συμβάλλουν στην προστασία της χλωρίδας του Ολύμπου! Είναι γνωστό ότι απαγορεύεται η κοπή ή απομάκρυνση φυτών από το φυσικό τους χώρο, η κίνηση έξω από μονοπάτια με σήμανση, η εμπορία σπάνιων φυτών ή η συγκομιδή μερών ή και ολόκληρων φυτών για εμπορική χρήση! Αρκετά φυτά είναι σπάνια και ο κίνδυνος εξαφάνισης είναι υπαρκτός.
Αποχαιρετάμε τον Αύγουστο με φωτογραφίες από την ανάβαση στο καταφύγιο Σπήλιος Αγαπητός στο διήμερο 21-22 Αυγούστου 2014.
Anthyllis aurea,Όλυμπος 21-8-14

Anthyllis aurea,Όλυμπος 21-8-14

Aquilegia ottonis ssp. amaliae,Όλυμπος 21-8-14

Carlina acaulis ssp. subcaulescens,Όλυμπος 21-8-14

Όλυμπος 21-8-14

Jovibarba heuffelii( Sempervivum heuffelii),Όλυμπος 21-8-14

Rubus idaeus,Όλυμπος 21-8-14

Cephalanthera longifolia,Όλυμπος 21-8-14

Pinus heldreichii,Όλυμπος 21-8-14

Όλυμπος 21-8-14

καταφύγιο Σπ. Αγαπητός 2100 μ.,Όλυμπος 21-8-14

Campanula rotundifolia,Όλυμπος 21-8-14

Potentilla deorum,Όλυμπος 21-8-14

Dianthus integer ssp. minutiflorus,Όλυμπος 21-8-14

Όλυμπος 21-8-14

Daphnae oleoides,Όλυμπος 21-8-14

Καταφύγιο Σπ. Αγαπητός,Όλυμπος 21-8-14

Campanula rotundifolia,Όλυμπος 21-8-14

Epilobium angustifolium,Όλυμπος 21-8-14

Epilobium angustifolium,Όλυμπος 21-8-14

Gentianella crispata,Όλυμπος 21-8-14

Lactuca intrigata,Όλυμπος 21-8-14

Rhinanthus rumelicus,Όλυμπος 21-8-14

Παρασκευή, 22 Αυγούστου 2014

Carlina acaulis subsp. caulescens (Lam.) Schübl. & G.Martens

Carlina acaulis subsp. caulescens (Lam.) Schübl. & G.Martens

Συν: Carlina acaulis subsp. simplex (Waldst. & Kit.) Nyman, Carlina simplex Waldst. & Kit.

Η Καρλίνα λέγεται ότι πήρε το όνομα από τον Κάρολο Μάγνο επειδή ο στρατός του χρησιμοποίησε ένα είδος αυτού του φυτού για  θεραπεία την περίοδο της επιδημίας πανώλης. Η Καρλίνα είναι πολυετές φυτό με 2-4 ανθοφόρα κεφάλια  Τα ανθοφόρα κεφάλια είναι αργυρόλευκα εσωτερικά και με καστανοπόρφυρη απόχρωση στην εξωτερική πλευρά. Ανθίζει Ιούλιο-Οκτώβριο μεταξύ 1500 και 2400 μ.
Carlina acaulis subsp. caulescens (Lam.) Schübl. & G.Martens , Όλυμπος  2000 μ., 22-8-14

Carlina acaulis subsp. caulescens (Lam.) Schübl. & G.Martens , Όλυμπος  2000 μ., 22-8-14

Δευτέρα, 18 Αυγούστου 2014

Epipogium aphyllum Sw.

Epipogium aphyllum Sw.
English name: Ghost Orchid
Μια δυσεύρετη ορχιδέα, που έχει την ιδιότητα να μην ανθίζει κάθε χρόνο κι έτσι να μην εμφανίζεται για μερικά χρόνια! Το Epipogium aphyllum είναι  προστατευόμενο είδος που η απομάκρυνση από το φυσικό του περιβάλλον απαγορεύεται αυστηρά! Είναι ριζωματώδες μυκοετερότροφο φυτό χωρίς πράσινα φύλλα! Στον Όλυμπο εμφανίζεται σε δάση κυρίως οξιάς από τα 1500-1700 μ. με περίοδο ανθοφορίας τέλη Ιουλίου μέχρι Αύγουστο.
Πηγές:http://en.wikipedia.org/wiki/Epipogium_aphyllum
           http://www.greekorchids.gr/epip_aphyllum.htm


Epipogium aphyllum, Όλυμπος 1600 μ. 3-8-14


Epipogium aphyllum, Όλυμπος 1600 μ. 3-8-14

Epipogium aphyllum, Όλυμπος 1600 μ. 3-8-14

Epipogium aphyllum, Όλυμπος 1600 μ. 3-8-14

Κυριακή, 3 Αυγούστου 2014

Himantoglossum jankae Somlyay, Kreutz & Óvái, 2012

Himantoglossum jankae Somlyay, Kreutz & Óvái,2012

English name: Lizard orchid
Το Himantoglossum jankae είναι ένα πανέμορφο είδος ορχιδέας που ανήκει στο γένος Himantoglossum το οποίο περιλαμβάνει τις μεγαλύτερες σε ύψος ευρωπαϊκές ορχιδέες και για κάποιους τις πιο εντυπωσιακές.
 
Σύμφωνα με τους Molnár et al.,(2012) το Himantoglossum caprinum που χρημησιμοποιούταν εκ παραδρομής για το παρόν είδος,  αντικαταστάθηκε με το  Himantoglossum jankae
Η ονομασία του γένους (Himantoglossum) προέρχεται από τις λέξεις ιμάντας και γλώσσα λόγω του ότι ο κεντρικός λοβός του χείλους είναι πολύ μακρύς και του είδους (jankae) είναι ένας φόρος τιμής στον πρωτοπόρο Ούγγρο βοτανολόγο της Βαλκανικής χερσονήσου Viktor Janka που έζησε τον 19ο αιώνα (1837–1890).  

Ανθίζει από Ιούνιο έως Αύγουστο και απαντάται σε φρυγανικές περιοχές, θαμνοτόπους λιβάδια, όρια δασών και σε ασβεστολιθικά εδάφη στη Σλοβακία,  Ρουμανία, Κροατία, Σερβία, Μαυροβούνι, Φύρομ, Αλβανία, Βουλγαρία, Β.Τουρκία και Ελλάδα.

Εμείς το συναντήσαμε στον Όλυμπο σε υψόμετρο 1470 μ. 

Καθεστώς προστασίας: θεωρείται προστατευόμενο είδος στις περισσότερες χώρες που απαντάται και περιλαμβάνεται στo παράρτημα ΙΙ της οδηγίας για τους οικοτόπους  της Ευρωπαικής Ένωσης (Annex II of Council Directive 92/43/EEC, the ‘Habitats Directive’), με την ονομασία Himantoglossum caprinum (Bieb.) V.Koch”.


  Himantoglossum jankae Somlyay, Kreutz & Óvái, 2012 Όλυμπος, 1370 μ., Ιούλιος 2014


Himantoglossum jankae Somlyay, Kreutz & Óvái, 2012, Πιέρια όρη, Ιούνιος 2014.


Βιβλιογραφία
  • Molnár, A.V., K. Kreutz, M. Óvári, A.N. Sennikov, R.M. Bateman, A. Takács,L. Somlyay, & G. Sramkó, 2012. Himantoglossum jankae (Orchidaceae: Orchideae), a new name for along-misnamed lizard orchid. Phytotaxa Vol.73:8–12 
  • http://www.greekorchidsociety.org/greekorchids/g/himantoglossum/jankae//
  • Νίκος Πέτρου, Μαρία Πέτρου, Μάριος Γιανννακούλιας (2009). Οι Ορχιδέες της Ελλάδας, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης, Οκτώ σύννεφα, Αθήνα


    Τετάρτη, 30 Ιουλίου 2014

    Scutellaria alpina L.- Σκουτελλάρια η αλπική

     Scutellaria alpina L.
    English name: Alpine Skullcap
    Οικογένεια: LAMIACEAE
    Συνώνυμα: Scutellaria albida Benth., Scutellaria variegata A.Spreng., Scutellaria viscida A.Spreng.
    Περιγραφή: Βλαστοί τριχωτοί, μήκους 10-25 εκ. με πυκνή ταξιανθία.  Άνθη κυανά με κάτω χείλος στεφάνης λευκό.
    Περίοδος ανθοφορίας: Ιούλιος-Αύγουστος
    Υψόμετρο: 2000-2600
    Οικότοπος: αλπικά λιβάδια

     Scutellaria alpina L.,Όλυμπος 2400 μ. 27-7-14

     Scutellaria alpina L.,Όλυμπος 2400 μ. 27-7-14

     Scutellaria alpina L.,Όλυμπος 2400 μ. 27-7-14